على غضنفرى

14

نهج الفصاحة (ترجمه اى روان نمايه اى براى محققان و اسناد روايات) (فارسى)

8 - اسرائيليات اخبارى كه از ناحيه اهل كتاب وارد دين گشت را اصطلاحاً اسرائيليات مىناميم . پس اسرائيليات به منقولاتى گفته مىشود كه از كتب عهدين و ساير كتابهاى يهوديان و مسيحيان ، و نيز علوم منقول آنان وارد دين اسلام شده باشد . تازه مسلمانان از يهود و نصارى ، اندك اندك و چه بسا ناخودآگاه دانستنى هايشان را در تفكرات جديد نفوذ دهند و به ظاهر آنها را تكميل سازند . البته به موازات اين جريان طبيعى ، حركاتى نيز از روى عمد براى ترويج آئينهاى اسرائيلى صورت مىگرفت و برخى از يهوديان و مسيحيان چه آنان كه اسلام را اختيار نكرده بودند ، براى اثبات برترى علمى خود و يا جهت محو آثار اسلامى ، با قوت مضاعف در پى نفوذ دادن افكار خود مىبودند . راهكار قوت و قدرت موجبات جعل حديث ، كثرت احاديث ساختگى رابه دنبال داشت ، احاديث جعلى به شكلى مردم پسند ساخته مىشدند و امكان تشخيص آنها به سادگى امكان نداشت و مىرفت كه حديث را كاملًا بىاعتبار سازد و اصول و فروع و اخلاق اسلامى و ساير معارف دينى از اين منبع عمده بىبهره شوند . اين مسأله موجب شد علماء و انديشمندان به چاره جويى پردازند و در همين راستا دو علم رجال و درايه براى تشخيص احاديث و صحت و سقم سند و دلالت آنها شكل گرفت . « 1 »

--> ( 1 ) - در تعريف علم رجال مىتوان گفت كه رجال علمى است كه صفات راويان حديث را كه دخالت در صحت و عدم صحت احاديث دارد بررسى مىنمايد . پس علم « رجال الحديث » حالات سلسلهء اسناد روايات را از نظر مذهب ، شأن اجتماعى و موقعيت علمى بررسى مىكند . درايه نيز دانشى است كه ميزان اعتبار روايات را را با ذكر طبقه بندى خاص معين مىكند .